Finasteríð við kynleiðréttingu

Finasteríð hamlar ensíminu 5-alfa-redúktasa, sem breytir testósteróni í öflugra andrógenið díhýdrótestósterón (DHT).

Verkun

Finasteríð hamlar ensíminu 5-alfa-redúktasa, sem breytir testósteróni í öflugra andrógenið díhýdrótestósterón (DHT). Það er venjulega ávísað við góðkynja stækkun blöðruhálskirtils og andrógenísku hárlosi.

Hlutverk í kvenkennandi meðferð

Í heilbrigðisþjónustu fyrir trans fólk er finasteríð stundum notað sem viðbót við kvenkennandi hormónameðferð til að vinna gegn hárlosi (andrógenísku hárlosi), en ekki sem aðal andrógenhemjandi lyf. Alþjóðlegar leiðbeiningar telja það ekki til hefðbundinna andrógenhemjandi lyfja.

Aukaverkanir og áhyggjur

Þekktar aukaverkanir eru minnkuð kynhvöt, ristruflanir (hjá fólki með getnaðarlim) og geðræn einkenni. Eftirfinasteríðheilkenni er umdeilt klínískt ástand þar sem einkenni halda áfram eftir að notkun lyfsins er hætt.

Skammtar og valkostir

Við hárlosi er venjulegur skammtur eitt milligramm á dag en við stækkun blöðruhálskirtils fimm milligrömm. Dútasteríð verkar á sama hátt og hamlar ensíminu enn fullkomnar. Eftir brottnám eistna framleiðir líkaminn aðeins lítið magn testósteróns og lyfið hefur þá ekki lengur skýrt hlutverk. Finasteríð getur skaðað karlkyns fóstur; þungaðar konur mega því ekki snerta brotnar töflur.

Hjá trans körlum

Trans karlar sem missa hár vegna testósteróns fá stundum einnig finasteríð. Lyfið hamlar einmitt umbreytingunni sem ber ábyrgð á hluta þeirrar karlkenningar sem óskað er eftir, svo sem skeggvexti og vexti snípsins. Læknar ráðleggja því yfirleitt að hefja ekki notkun þess fyrstu ár meðferðarinnar. Sjá testósterón.

Viðvaranir

Lyfjastofnun Evrópu staðfesti árið 2025 að sjálfsvígshugsanir geti verið aukaverkun finasteríðs og lét breyta fylgiseðlinum. Sá sem verður niðurdreginn meðan á notkun stendur ætti að hætta töku lyfsins og leita ráða hjá lækni. Finasteríð lækkar einnig PSA-gildi í blóði, sem læknar þurfa að hafa í huga við rannsókn á blöðruhálskirtli. Sjá hárígræðslu, spírónólaktón, sýpróterónasetat og aukaverkanir hormóna.