Cass Review verschijnt

Op 10 april 2024 verscheen het eindrapport van de Cass Review, een onafhankelijk onderzoek naar de genderzorg voor kinderen en jongeren in Engeland (bron). Kinderarts Hilary Cass deed het onderzoek in opdracht van NHS England. Het onderzoek werd in het najaar van 2020 ingesteld; in 2022 verscheen een tussenrapport.

De conclusies

Voor het onderzoek voerde de Universiteit van York een reeks systematische literatuuronderzoeken uit. Daaruit bleek dat het bewijs voor puberteitsremmers en geslachtshormonen bij minderjarigen beperkt is: van de 50 studies naar puberteitsremmers was er één van hoge kwaliteit, 25 van matige en 24 van lage kwaliteit, en over het effect op genderdysforie, psychische gezondheid en cognitieve ontwikkeling waren geen conclusies te trekken (bron). Het rapport spreekt van een terrein met 'remarkably weak evidence'. Het rapport beschrijft ook dat bij de verwezen jongeren vaak sprake is van neurodiversiteit en/of andere psychische problemen (bron).

Het rapport bevat 32 aanbevelingen (bron). De kern: de zorg moet breder worden, met aandacht voor de hele jongere, en medische behandeling vraagt grote terughoudendheid en hoort te worden onderzocht.

Wat de NHS veranderde

NHS England publiceerde op 12 maart 2024, kort voor het eindrapport, een beleidsstuk over puberteitsremmers voor minderjarigen met genderdysforie (bron). De genderkliniek van de Tavistock in Londen sloot en werd vervangen door regionale centra. De Britse regering verbood daarna ook de verkoop en levering van puberteitsremmers via particuliere recepten aan jongeren onder de 18 voor deze indicatie; dat verbod is op 11 december 2024 voor onbepaalde tijd verlengd (bron). De regering baseerde zich daarbij op advies van de Commission on Human Medicines en op de Cass Review.

De aanleiding

NHS England gaf opdracht voor het onderzoek nadat het aantal verwijzingen naar de genderkliniek sterk was gestegen. Volgens het rapport nam het aantal verwijzingen vanaf 2014 exponentieel toe; voor 2021/22 noemt het ongeveer vijfduizend, met de kanttekening dat dubbeltelling mogelijk is en de eenheid die de verwijzingen ontving slechts 3115 nieuwe verwijzingen registreerde (bron). Ook was er een lange wachtlijst. De rechtszaak Bell v Tavistock speelde in dezelfde periode en wordt in het rapport besproken.

Wie is Hilary Cass

Hilary Cass is kinderarts. Zij leidde de Cass Review, die in 2020 werd ingesteld.

Sociale transitie en jongvolwassenen

Het rapport gaat verder dan medicijnen. Over sociale transitie, waarbij een kind met een andere naam en voornaamwoorden gaat leven, schrijft het dat er geen duidelijk bewijs is voor positieve of negatieve effecten op de psychische gezondheid bij kinderen, en zwak bewijs bij adolescenten. Wie eerder sociaal was overgestapt, ging wel vaker door naar een medisch traject; of sociale transitie dat veroorzaakte, is niet te zeggen (bron). Verder beveelt het rapport aan om voor 17- tot 25-jarigen vervolgdiensten bij de regionale centra op te zetten, zodat de zorg niet abrupt overgaat naar de volwassenenzorg (aanbeveling 23, bron).

Betekenis

De Cass Review wordt internationaal veel aangehaald, ook in het Nederlandse debat. Er is ook kritiek op de methode gekomen: Noone en collega's concludeerden in 2025 in BMC Medical Research Methodology dat de systematische reviews die voor de Review zijn gemaakt een hoog risico op vertekening hebben (bron). Zie ook het zogenoemde Yale-rapport. Eerder had NICE het bewijs al beoordeeld; zie de beoordelingen van NICE. Waarom het rapport als omslagpunt geldt en wat het voor Nederland betekent, staat op transtijd.nl in het artikel over de Cass Review als keerpunt in de jeugdgenderzorg. Meer staat op de pagina over de Cass Review en in het archief.